Địa chỉ: Thôn Tân Lập
A- A A+ | Tăng tương phản Giảm tương phản

Một số biện pháp giáo dục kỹ năng sống – An toàn trong cuộc sống cho trẻ Mẫu giáo 4 - 5 tuổi”

Một số biện pháp giáo dục kỹ năng sống – An toàn trong cuộc sống cho trẻ Mẫu giáo 4 - 5 tuổi”

Hiện nay kỹ năng sống đã và đang được nhà trường và các bậc cha mẹ cùng quan tâm đưa vào giáo dục cho trẻ em ngay từ bậc học mầm non.

Tuy nhiên đối với lứa tuổi mầm non thì việc dạy kỹ năng sống gì, dạy như thế nào để các bé tiếp thu được luôn là câu hỏi đặt ra với các bậc làm cha mẹ và  các thầy cô giáo. Thực tế với trẻ mầm non nhiều trẻ chưa có kỹ năng nhận biết những  đồ vật, những nơi nguy hiểm, trẻ chưa biết cách phòng tránh. Nếu trẻ có kỹ năng nhận biết những  đồ vật, những nơi nguy hiểm sẽ biết cách làm thế nào để tránh xa những mối nguy hiểm hoặc khám phá thế giới trong phạm vi an toàn. Chính vì vậy cần dạy trẻ các kỹ năng nhận biết những  đồ vật, những nơi nguy hiểm càng sớm càng tốt.

          Nhận thức được tầm quan trọng của dạy trẻ kỹ năng an toàn trong cuộc sống đối với sự phát triển của trẻ, tôi đã luôn trăn trở suy nghĩ làm thế nào để giáo dục kỹ năng cho trẻ có những cách phòng tránh và giữ an toàn trong cuộc sống phù hợp với độ tuổi. Chính vì vậy, tôi đã nghiên cứu đề tài Một số biện pháp giáo dục kỹ năng sống – An toàn trong cuộc sống cho trẻ Mẫu giáo 4 - 5 tuổi”

Biện pháp 1. Nâng cao nhận thức tự học, tự bồi dưỡng bản thân về việc dạy trẻ kỹ năng sống.

Đối với trẻ 4-5 tuổi thì có nhiều kỹ năng quan trọng mà trẻ cần phải biết và được tập luyện. Thực tế cho thấy kỹ năng quan trọng dạy trẻ học ở lứa tuổi mầm non chính là kỹ năng an toàn trong cuộc sống. Việc xác định được các kỹ năng cơ bản phù hợp với la tuổi sẽ giúp giáo viên lựa chọn những nội dung trọng tâm để chăm sóc và giáo dục trẻ cách tốt nhất.

+ Học tập qua tài liệu tham khảo về nội dung, phương pháp dạy kỹ năng sống cho trẻ qua sách báo, mạng internet, tài liệu tạp chí mầm non.

+ Đề nghị tổ chuyên môn xây dựng nội dung sinh hoạt về hoạt động giáo dục kỹ năng sống. Trao đổi, chia sẻ với đồng nghiệp có kinh nghiệm về công tác giáo dục trẻ.

 + Đăng ký dạy mẫu các hoạt động giáo dục kỹ năng sống cho trẻ.

         Biện pháp 2: Xây dựng kế hoạch đưa nội dung giáo dục kỹ năng an toàn trong cuộc sống vào kế hoạch giáo dục năm học.

Việc xây dựng kế hoạch là việc làm đầu tiên và không thể thiếu trong công tác nuôi dưỡng, chăm sóc và giáo dục trẻ. Chính vì vậy mà khi xây dựng kế hoạch tôi đã căn cứ vào kế hoạch, nhiệm vụ năm học chung của phòng giáo dục và đào tạo, của nhà trường và tình hình thực tế của địa phương, của trẻ tôi đã xây dựng kế hoạch chăm sóc giáo dục trẻ lồng ghép kế hoạch giáo dục kỹ năng an toàn trong cuộc sống theo từng tháng, phù hợp với từng chủ đề để nhà trường kiểm tra phê duyệt.

          Biện pháp 3:  Sử dụng các tình huống

Sử dụng tình huống là đưa ra tình huống có vấn đề và gợi ý để trẻ tìm cách giải quyết. Trẻ có thể đưa ra nhiều phương án khác nhau, cô và trẻ cùng thử thực hiện và chọn cách giải quyết hiệu quả nhất.

    VD: “ Nếu con nhìn thấy ấm điện đun nước đang bốc khói và kêu inh ỏi, con sẽ làm như thế nào”?

     Hoặc tôi đặt ra tình huống khác: Trên tường nhà có ổ điện các con nhìn thấy em bé ra lấy thanh sắt cho vào ổ điện đó thì con sẽ sử lý như thế nào?

            Sau khi trẻ đưa ra cách giải quyết, tôi dạy trẻ cách phòng tránh bỏng không đến gần bếp đang đun, không tự ý lấy nước nóng, không nghịch bàn là, dao, kéo và những đồ vật sắc nhọn. Tuyệt đối không lại gần, con hãy đi tìm người lớn đến giúp. Con không nên lại gần vì như vậy, con rất dễ bị điện giật, hoặc bị nước nóng tràn ra làm bỏng người.

          Nếu không may con bị bỏng hãy ngâm phần bị bỏng vào nước lạnh để giảm đau rát, chườm vải hoặc chăn ấm vào vết thương trước, sau đó cùng bố mẹ đến cơ sở y tế gần nhất. Sau đó cho trẻ xem những video hành vi không an toàn như trẻ tự lấy nước nóng, sử dụng đồ vật sắc nhọn….

VD: Kỹ năng phòng tránh nơi nguy hiểm:

Tôi đặt ra cho trẻ tình huống khi con đang đá bóng trong sân, mà quả bóng lăn ra giữa đường con sẽ làm gì? Trẻ trả lời sau đó tôi dạy cho trẻ những kỹ năng bình tĩnh, không chạy theo bóng để lấy hãy đứng yên một chỗ chờ và quan sát các phía, nếu chạy ra đường không chú ý quan sát có xe đi tới sẽ rất nguy hiểm. Hoặc bé có thể đến nhờ sự giúp đỡ của người lớn.

Từ những tình huống cụ thể rất dễ xảy ra xung quanh trẻ, trẻ suy nghĩ, vận dụng hiểu biết để tìm cách giải quyết. Qua đó cô giúp trẻ tìm ra phương án tối ưu nhất, đó chính là kinh nghiệm ta cần dạy trẻ. Thông qua tình huống đó giúp trẻ biết tư duy, diễn đạt suy nghĩ, có thêm kỹ năng trong cuộc sống.

Biện pháp 4: Giáo dục các  kỹ năng an toàn trong cuộc sống cho trẻ thông qua các hoạt động hàng ngày:

Trẻ đến trường mầm non được tham gia nhiều hoạt động, qua các hoạt động đó trẻ lĩnh hội những kiến thức, kỹ năng, kinh nghiệm xã hội giúp trẻ phát triển toàn diện. Chính vì vậy việc giáo dục trẻ kỹ năng sống cần lồng  ghép vào các hoạt động linh hoạt phù hợp.

* Giáo dục kỹ năng an toàn trong cuộc sống qua hoạt động đón trẻ, trò chuyện:

VD: Nhận biết những  đồ vật, việc làm nguy hiểm

Tôi thường xuyên trò chuyện với trẻ ở chủ đề trường mầm non, bản thân, gia đình. Tôi chuẩn bị những tranh ảnh về đồ vật, hành động gây nguy hiểm: khi thấy siêu nước sôi, bếp ga, siêu nước đang đun hay hình ảnh bé cho tay vào ổ điện…. Cho trẻ nêu nhận xét về hành vi đúng- sai. Sau đó tôi giáo dục trẻ biết cách phòng tránh không chơi với đồ dùng, đồ chơi nguy hiểm và không nghịch nước nóng, không nghịch lửa, đồ vật sử dụng điện,không chơi đồ chơi sắc nhọn: dao, kéo, bàn là,….

VD: Nhận biết những  nơi nguy hiểm

Tôi dạy trẻ không chơi gần ao hồ, các bể chứa nước, chơi đá bóng dưới lòng đường, chơi trên đường ray xe lửa…khi ra ngoài đường đi bên phải trên lề đường hoặc có người lớn đi cùng…

( Hình ảnh 1: cô trò chuyện với trẻ)

* Giáo dục kỹ năng an toàn thông qua hoạt động học:

Trẻ ở lứa tuổi này, học mà chơi, chơi mà học. Trẻ dễ nhớ nhưng cũng rất nhanh quên nên việc lồng nội dung giáo dục kỹ năng an toàn cho trẻ  vào  hoạt  động học cần phù hợp, linh hoạt.

- VD: Hoạt động làm quen văn học dạy trẻ câu chuyện “ Món quà của cô giáo” trong chủ đề “ Trường mầm non”. Sau khi cho trẻ nêu nhận xét về nội dung truyện. Tôi giáo dục trẻ khi xếp hàng biết xếp hàng lần lượt không được xô đẩy nhau tránh bị ngã. Khi không may bị ngã chảy máu biết nhờ cô giáo, người lớn giúp đỡ.

- VD: Hoạt động âm nhạc chủ đề bản thân dạy hát “ Đường em đi” giáo dục trẻ biết đi bên phải…

- VD: Hoạt động khám phá giáo dục kỹ năng nhận biết trường hợp nguy hiểm.

 Chủ đề gia đình: Tôi thiết kế hoạt động phòng tránh cháy nổ. Cho trẻ tham gia nhận xét về các hành vi gây cháy, nổ như bếp ga, ổ điện, bình ga. Tôi thực hành các kỹ năng phòng tránh cháy nổ, cách sử lý, khi có cháy nổ nghe thấy tín hiệu đèn báo cháy phải dùng khăn hoặc áo chùm lên người chạy khỏi nơi nguy hiểm. Tôi tạo tình huống cho đá khô vào thùng xốp sau đó mở ra khói và mở tiếng còi báo động cho trẻ thực hành hành động thoát khỏi nơi nguy hiểm.

 

* Giáo dục kỹ năng sống trong hoạt động hoạt động vui chơi.

Hoạt động vui chơi là hoạt động chủ đạo của trẻ mẫu giáo, những hành động, việc làm hay cách xử lý tình huống của người lớn trẻ đã thấy đều được trẻ tái hiện lại trong khi chơi.  

VD: ở góc chơi đóng vai trò chơi gia đình tôi giúp trẻ hình thành thói quen pha sữa cho e bé xong phải cất gọn phích nước, để tránh bị bỏng.

- Trò chơi nấu ăn tôi nhắc trẻ phải dùng lót tay khi bắc nồi từ bếp xuống.

Góc khám phá trải nghiệm: Phải biết khóa vòi nước sau khi sử dụng tránh tràn ra làm trơn trượt ngã, sử dụng dụng cụ làm vườn an toàn, khi chơi xong cất dụng cụ làm vườn cẩn thận tránh bị chảy máu.

( Hình ảnh 2: trẻ nấu ăn chơi góc phân vai)

* Giáo dục kỹ năng an toàn qua hoạt động ngoài trời:

- VD: Giáo dục kỹ năng vui chơi an toàn.

Chủ đề trường mầm non, tôi tổ chức cho trẻ tham gia chơi tự do, trẻ lựa chọn đồ vât, khu vực chơi. Tôi cho  trẻ biết những nơi vui chơi không an toàn, hành động không an toàn như: Chơi đá bóng ở lòng đường, chơi trèo cổng trèo cây, bẻ cây, đánh nhau, bắn chim…Cho trẻ nhận xét, sau đó tôi giáo dục trẻ không được chơi ở những nơi không an toàn và làm hành động mất an toàn.

VD: Kỹ năng an toàn khi tham gia giao thông

- Khám phá xe máy: Ở hoạt động này tôi cho trẻ nêu nhận xét về các bộ phận xe máy, giúp trẻ hiểu bô xe máy thường rất nóng, có thể bị bỏng khi đùa nghịch, sờ, chạm vào bô xe máy.

Ngoài ra tôi còn sử dụng hình ảnh làm trò chơi nhằm hình thành kỹ năng giữ an toàn giao thông. Ví dụ: trò chơi “Ai giỏi nhất”

Tôi chuẩn bị hình ảnh bé ngồi sau xe máy đội mũ bảo hiểm, bé ngồi sau xe máy không đội mũ bảo hiểm, bé ngồi sau xe máy ôm người phía trước, bé ngồi sau xe máy giơ 2 tay đùa nghịch… yêu cầu trẻ chọn hình ảnh hành động trẻ nên làm, hỏi trẻ vì sao con làm như vậy, nếu không điều gì sẽ xảy ra?...

Trên cơ sở đó tôi giáo dục trẻ: Khi đi xe máy cùng bố mẹ các con đội mũ bảo hiểm, và ngồi ngay ngắn không đùa nghịch…

- Tôi cho trẻ tham gia vào các hành vi người tham gia giao thông, cho trẻ nhận xét về cách đi đường. Sau đó tôi giáo dục trẻ khi đi phải đi bên phải đường, các con còn nhỏ không tự ý sang đường, khi qua ngã tư đường phố cần chú ý tín hiệu đèn giao thông.

( Hình ảnh 3: khám phá xe máy)

* Giáo dục kỹ năng an toàn qua qua giờ ăn, giờ ngủ trưa
             Trước giờ ăn, ngoài việc tạo bầu không khí vui vẻ để kích thích trẻ ăn hết xuất, tôi còn giúp trẻ thấy những mối nguy hiểm sẽ xảy ra cho trẻ nếu trẻ vừa ăn vừa cười nói, nếu trẻ ăn hay uống quá nhanh, hoặc khi vừa ăn xong mà trẻ chạy nhảy đùa nghịch.
             Ở giờ ngủ trưa, tôi giải thích cho trẻ hiểu nếu trẻ không cởi bỏ khăn quàng cổ trước khi ngủ thì trẻ có thể bị ngạt trong khi ngủ? Hoặc nếu trẻ nằm úp mặt xuống gối hay lấy gối đè lên mặt bạn thì chuyện gì sẽ xảy ra?...
* Giáo dục kỹ năng an toàn qua hoạt động vệ sinh cá nhân.
            Khi thực hiện vệ sinh cá nhân cho trẻ, tôi giải thích cho trẻ hiểu nền nhà tắm, nhà vệ sinh rất trơn, trẻ có thể bị ngã khi chạy nhảy trong nhà vệ sinh, nhà tắm, trẻ có thể bị bỏng khi vặn vòi nước không đúng cách nếu nhà dùng bình nóng lạnh Cũng qua đó, tôi giúp trẻ nhận ra rằng trẻ cần nhờ người lớn giúp khi muốn vào nhà vệ sinh, nếu không có ai ở nhà con hãy tìm dép để đi vào chứ không đi chân không. Và tuyệt đối đừng vặn nước ở những vòi mà con không chắc là có nước nóng hay không. 

Thông qua việc giáo dục trẻ kỹ năng an toàn trong cuộc sống qua các hoạt động giúp trẻ tiếp thu kỹ năng mọi lúc mọi nơi, trẻ lĩnh hội kỹ năng cần thiết trẻ giữ an toàn và có hành vi phòng tránh phù hợp.

Biện pháp 4: Công tác phối  kết hợp với phụ huynh giáo dục kỹ năng an toàn trong cuộc sống cho trẻ.

Với phương châm “Trường học là nhà, nhà là trường học” thì việc phối kết hợp với các bậc phụ huynh là một trong những biện pháp rất cần thiết để giáo dục trẻ.

Trong buổi họp phụ huynh đầu năm tôi mạnh dạn trao đổi với phụ huynh về tầm quan trọng của giáo dục kỹ năng sống cho trẻ mầm non, để phụ huynh nhận thức rõ ý nghĩa vấn đề để cùng nhà trường, lớp giáo dục trẻ. Qua đó phụ huynh nắm được nội dung giáo dục kỹ năng an toàn cho trẻ cho trẻ như: phòng tránh bỏng, an toàn giao thông, phòng tránh đuối nước, vui chơi an toàn...

Trước tình hình dịch bệnh diễn ra phức tạp trẻ nghỉ học ở nhà, tôi thường xuyên trao đổi với phụ huynh gửi nội dung dạy trẻ an toàn khi ở nhà qua nhóm zalo, zoom của lớp.

Khi trẻ đến trườn tôi luôn gặp gỡ trao đổi với phụ huynh hằng ngày trong giờ đón trả trẻ về sự tiến bộ hay những hạn chế của trẻ để phụ huynh nắm bắt kịp thời và tiếp tục rèn luyện cho trẻ ở nhà.   

      

( Hình ảnh 4: đón trẻ)

        Tuyên truyền để phụ huynh hiểu rằng mỗi người trong gia đình đều có trách nhiệm trong việc giáo dục hình thành kỹ năng giữ an toàn cho trẻ và đều phải làm tấm gương để trẻ noi theo.

Những kỹ năng sống tốt đẹp chỉ được hình thành trên nền tảng là tình yêu thương, sự quan tâm, và tin tưởng lẫn nhau của cả phụ huynh, học sinh và cô giáo. Chính vì vậy với sự quyết tâm tôi đã xây dựng cho lớp mình mối quan hệ gắn kết mật thiết giữa cô - trẻ và phụ huynh học sinh.

    

 


Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá
Click để đánh giá bài viết